Học trong một hệ thống, được công nhận bởi nhiều đại học

Trong mô hình giáo dục đại học truyền thống, người học thường gắn chặt với một hệ thống duy nhất: học ở đâu thì được đánh giá và cấp văn bằng ở đó. Cách tiếp cận này đơn giản và dễ quản lý, nhưng lại hạn chế khả năng sử dụng kết quả học tập trong các bối cảnh khác nhau, đặc biệt khi người học có nhu cầu học tiếp, làm việc hoặc di chuyển xuyên biên giới.

Giáo dục đại học số đặt ra một câu hỏi khác: liệu người học có thể học tập trong một hệ thống thống nhất, nhưng được công nhận bởi nhiều đại học khác nhau hay không? Câu trả lời nằm ở việc tái cấu trúc mối quan hệ giữa đào tạo và công nhận.

Giới hạn của mô hình “một hệ thống – một văn bằng”

Mô hình gắn chặt đào tạo và cấp văn bằng vào một hệ thống duy nhất mang lại sự nhất quán nội bộ, nhưng cũng tạo ra những giới hạn rõ rệt.

Thứ nhất, giảm tính linh hoạt cho người học. Khi cần sử dụng kết quả học tập trong một hệ thống khác, người học thường phải trải qua các thủ tục công nhận phức tạp hoặc học bổ sung không cần thiết.

Thứ hai, gia tăng rủi ro phụ thuộc hệ thống. Giá trị học tập của người học bị gắn chặt với uy tín, phạm vi công nhận và bối cảnh pháp lý của một đơn vị duy nhất.

Thứ ba, khó thích ứng với giáo dục xuyên biên giới. Trong môi trường quốc tế, các hệ thống giáo dục không phải lúc nào cũng công nhận lẫn nhau về hình thức văn bằng, dù giá trị học thuật có thể tương đương.

Những giới hạn này trở nên rõ rệt hơn khi giáo dục đại học chuyển sang môi trường số và người học ngày càng đa dạng về mục tiêu sử dụng kết quả học tập.

Tách bạch hệ thống học và hệ thống công nhận

Giáo dục đại học số mở ra khả năng tách bạch rõ ràng giữa hệ thống học tập và hệ thống công nhận. Trong cách tiếp cận này:
– người học tham gia đào tạo trong một hệ thống học thuật thống nhất,
– kết quả học tập được đánh giá, xác thực và cấu trúc hoá,
– và các đại học khác nhau có thể xem xét công nhận các kết quả đó trong phạm vi thẩm quyền của mình.

Việc tách bạch này không làm suy yếu giá trị học thuật, mà ngược lại, giúp làm rõ vai trò và trách nhiệm của từng chủ thể trong chu trình giáo dục.

Lợi ích của mô hình công nhận đa đại học

Khi người học học trong một hệ thống nhưng được công nhận bởi nhiều đại học, một số lợi ích quan trọng xuất hiện.

Thứ nhất, tăng khả năng lựa chọn. Người học không bị giới hạn vào một con đường duy nhất, mà có thể tiếp cận nhiều cơ hội học tập hoặc nghề nghiệp khác nhau dựa trên cùng một nền tảng học tập.

Thứ hai, tăng tính minh bạch học thuật. Các đại học xem xét công nhận dựa trên cùng một bộ kết quả học tập đã được cấu trúc và xác thực, giúp việc đánh giá trở nên rõ ràng và có căn cứ hơn.

Thứ ba, phù hợp với bối cảnh quốc tế. Mô hình này phản ánh thực tế rằng công nhận học thuật là một quyết định mang tính thẩm quyền của từng đại học, không phải là đặc quyền độc quyền của hệ thống đào tạo.

Cách SwissEdu⁺ triển khai mô hình này

Trong mô hình giáo dục đại học số, SwissEdu⁺ được thiết kế như hệ thống học thuật trung tâm, nơi người học tham gia đào tạo và được đánh giá năng lực dựa trên chuẩn đầu ra rõ ràng. Các kết quả học tập này được xác thực và chuẩn hoá để có thể đối sánh với các khung năng lực và khung trình độ được thừa nhận.

SwissEdu⁺ không quyết định việc công nhận cuối cùng. Thay vào đó, hệ thống cung cấp cơ sở học thuật và bằng chứng đánh giá để các đại học đối tác xem xét công nhận và cấp văn bằng trong phạm vi thẩm quyền của họ. Nhờ đó, cùng một quá trình học tập có thể mở ra nhiều khả năng công nhận khác nhau, tuỳ thuộc vào nhu cầu và bối cảnh sử dụng của người học.

Những điều kiện để mô hình này vận hành hiệu quả

Việc học trong một hệ thống và được công nhận bởi nhiều đại học chỉ có thể vận hành hiệu quả khi đáp ứng một số điều kiện then chốt:
– chuẩn đầu ra học tập phải được mô tả rõ ràng,
– đánh giá năng lực phải độc lập và có thể xác thực,
– và cơ chế đối sánh phải minh bạch, có căn cứ học thuật.

Nếu thiếu các điều kiện này, mô hình công nhận đa đại học dễ bị hiểu sai hoặc vận hành mang tính hình thức.

Kết luận

Mô hình học trong một hệ thống, được công nhận bởi nhiều đại học phản ánh một bước tiến quan trọng của giáo dục đại học số. Nó giúp tách bạch đào tạo và công nhận, mở rộng khả năng sử dụng kết quả học tập và giảm rủi ro phụ thuộc vào một hệ thống duy nhất.

Trong cách tiếp cận đó, SwissEdu⁺ đóng vai trò là nền tảng học thuật trung lập, hỗ trợ việc đánh giá, xác thực và đối sánh kết quả học tập, từ đó tạo điều kiện cho các đại học đối tác đưa ra quyết định công nhận phù hợp. Chính mô hình này mở ra một hướng đi linh hoạt và bền vững hơn cho giáo dục đại học trong bối cảnh toàn cầu hoá.